بسمه تعالى جلد پنجم مرآة البلدان اگرچه مىبايست متمم تفصيلات ژغرافيائى ممالك ايران بوده باشد ، ليكن به واسطهء به دست نيامدن اطلاعات لازمه ، اين كار به عهدهء تعويق ماند و در عوض ، تاريخى مرتب و منظم از سنهء اول هجرت نبوى صلوات الله عليه و آله الى هذه السنة خيال داشت تأليف نموده به حليهء طبع درآورد و از ابتداى هذه السنة ئيلان‌ئيل باز شروع به همان خيال حقيقى و منظور اصلى كه تأليف مرآة البلدان است نمايد . به واسطهء تطويل مطلب و صحت و دقت كامل در تطبيق تواريخ آسيا و تواريخ اروپ ، علاوه بعضى وقايع و حوادث عمده كه به واسطهء اطلاعات خارجى بايد تحصيل نمود و نهايت دقت را در تصحيح آن به كار برد ، اين تاريخ هم به انتها نرسيد . بنابراين از ابتداى هجرت الى سنهء 656 را كه انقراض خلافت است ، در اين مجلد گنجاند و از 656 الى يومنا هذا را ان شاء الله تعالى در هذه السنة ئيلان‌ئيل جمع نموده خواهم نگاشت و از سنهء 1300 اگر زندگانى باشد ، با تحصيل اسناد صحيحه ، باز شروع به مجلدات مرآة البلدان خواهم نمود . و اين تاريخ [ را ] موسوم به « منتظم ناصرى » نمود . العبد الفانى محمد حسن المراغه‌اى در پايان جلد دوم منتظم نيز باز يادى از آرزوى ديرين خويش در ادامه و اتمام مرآة البلدان نموده است بدين‌گونه : هو الله تعالى در سنهء ماضيه كه شروع به تاريخ « منتظم ناصرى » شد و ما را از جادهء معين يعنى نشر ژغرافياى ايران و تأليف مرآة البلدان ناصرى خارج ساخت و دليل اين انحراف را نيز ذكر كرده اظهار داشتيم كه به واسطهء نداشتن اطلاعات صحيحه در بعضى